Persbericht, 11 februari 2017

“Dyslexie komt door slecht onderwijs” is volstrekte onzin. Jammer dat de journalist van het Algemeen Dagblad het stukje “volstrekte onzin” had weggelaten. Daardoor heeft mijn telefoon twee dagen niet stilgestaan, en is mijn mailbox is zo ongeveer geëxplodeerd. De stelling gaat voorbij aan decennia serieus onderzoek. Dat onderzoek heeft nog niet alle vragen over dyslexie beantwoord, maar heel veel is al wel bekend. Hieronder het Gronings onderzoek, in nauwe samenwerking met andere universiteiten in Nederland, Finland en de VS, op een rij.

  1. Sinds 1998 loopt in Nederland het ‘Dutch Dyslexia Programme’ (DDP), een longitudinaal onderzoek bij ruim 200 kinderen uit families waar dyslexie voorkomt (zg. risicokinderen) en een controlegroep van ruim 100 kinderen zonder familiair risico. Deze kinderen zijn vanaf de leeftijd van 2 maanden tot 12 jaar uitvoerig onderzocht met breinonderzoek en ontwikkelingsonderzoek. Resultaat: 40% van de familiair risico kinderen en 5% van de controlegroep bleek dyslexie te hebben; een bevestiging van het gegeven dat dyslexie voor een belangrijk deel genetisch (en dus biologisch) is bepaald.
  1. Onderzoek naar hersenprocessen bij het beginnend leren lezen (voor een deel bij dezelfde DDP-kinderen) begint vruchten af te werpen. In de Groningse onderzoekslijn zijn twee promoties voltooid, drie zijn er nog onderweg. Deze laten zien dat de hersenprocessen tijdens het lezen bij kinderen met dyslexie anders verlopen dan bij normaal lerende kinderen. Stapje voor stapje wordt duidelijk wat er mis gaat.
  1. Interventie-onderzoek heeft laten zien dat een vroegtijdige aanpak, nog voordat het feitelijk leesonderwijs begint, gevolgd door stug volhouden met intensieve ondersteuning gedurende de eerste twee jaar leesonderwijs, ervoor kan zorgen dat de achterstand van zwakke en zeer zwakker lezers binnen acceptabele marges blijft. Er blijft een harde kern van ernstig zwakke lezers: kinderen met dyslexie; ook deze groep is beter af met intensieve training. Op dit moment lopen er in de regio’s Groningen en Gent (Vlaanderen) projecten die een intensieve training aanbieden door middel van computerspellen (‘serious gaming’).

Deze projecten kunnen alleen worden uitgevoerd in samenwerking met andere onderzoeksgroepen en dankzij de inzet van scholen, leerkrachten, IB-ers, en de vele kinderen en hun ouders. Een juiste beeldvorming is van het grootste belang om de motivatie van alle betrokkenen hoog te houden.

Ben Maassen, hoogleraar dyslexie aan de RUG.

Advertenties

De eerste resultaten van het Nederlandse Graphogame onderzoek zijn binnen!

bda_toivo

Met veel plezier brengen wij u ervan op de hoogte dat ons team afgelopen week de eerste resultaten van de Nederlandse Graphogame studie heeft gepresenteerd op het congres van de British Dyslexia Association in Oxford, Groot-Brittannië (10-12 maart 2016).

De eerste bevindingen zijn veelbelovend, met als belangrijkste resultaat dat kinderen die voor de start van Graphogame laag scoorden op fonologisch bewustzijn, inderdaad hebben geprofiteerd van het spelen van Graphogame. Fonologisch bewustzijn is een vaardigheid die kinderen nodig hebben om een gesproken woord op te kunnen delen in klanken, iets wat essentieel is om te kunnen leren lezen. Bekijk onze poster voor meer informatie!

Dyslexie bij Studenten: Minder Specialisatie in de Hersenen voor het Verwerken van Letters

Een tijd geleden meldden we al dat we aan het onderzoeken waren hoe de verwerking van geschreven taal verloopt bij studenten met dyslexie in het hoger onderwijs. Om dit te bekijken hebben we een EEG experiment gedaan waarbij de studenten woordparen te zien kregen en moesten aangeven of deze rijmden, of beide met hoofdletters geschreven waren, of dat de betekenissen gerelateerd waren. (Dit zelfde experiment hebben we ook gedaan bij de kinderen van het langlopend onderzoek dyslexie; deze data zijn we nog druk aan het analyseren.) Wanneer iemand een geschreven woord ziet is er bij normale lezers heel snel, binnen 200 milliseconden, een piek te zien in de hersengolven in de visuele gebieden aan de achterkant van het hoofd. Deze piek is sterker in de linker dan in de rechter hersenhelft. Bij mensen met dyslexie is deze piek vaak kleiner, en zit er weinig verschil tussen links en rechts. Uit eerdere onderzoeken is gebleken dat deze piek in de linker hersenhelft aangeeft hoe sterk de hersenen zich hebben gespecialiseerd in het verwerken van letters. Wat we in het huidige onderzoek hebben gevonden is dat inderdaad bij rechtshandige dyslectische proefpersonen een kleinere piek in de linker hersenhelft waarneembaar was. Bij linkshandige proefpersonen was er geen significant verschil tussen dyslectische en controle-proefpersonen in sterkte van de piek links; we denken dat dit komt doordat de specialisatie van de hersenhelften bij linkshandigen in het algemeen minder sterk is. Wat deze studie heeft laten zien is dat bij mensen met dyslexie, zelfs op volwassen leeftijd en zelfs bij studenten die veel moeten lezen, nog steeds afwijkingen in de hersenen gevonden kunnen worden. Daarnaast laat de studie zien dat het belangrijk is om links- of rechtshandigheid mee te nemen in toekomstig onderzoek.

person-984236_1920

Een Engelstalig artikel op basis van deze studie staat online:

http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/dys.1519/abstract

De samenvatting is gratis toegankelijk.

GraphoGame 2015

Dit jaar zijn er 20 schoolklassen groep 3 in Nederland en België die voor 8 weken GraphoGame spelen. Voor ouders die een code hebben om thuis te spelen is er meer informatie hier. Met een code hebben jullie toegang tot twee spellen: Graphogame lezen en rekenen.

Op graphogame.com kunt u de code invullen en een account aanmaken.

graphogame_logo

Een pdf met stapsgewijze instructies kunt u hier vinden: PDF

 

GraphoGame 2014

graphogame_logo

Goed nieuws! Ons lab heeft een Nederlandstalige versie van het succesvolle spel ‘GraphoGame’ gecreëerd. Het spel is bedoeld voor kinderen in groep 3 die beginnen met leren lezen. In 2014 wordt er een pilotstudie uitgevoerd door Toivo Glatz en Wim Tops op enkele scholen in Nederland en België. Meer informatie kunt u vinden via Onderzoek → GraphoGame of door hier te klikken.

Nieuw Vervolgonderzoek

fMRIWe hebben toestemming gekregen van de Medisch Ethische Commissie voor een vervolgonderzoek. We gaan in dit onderzoek kijken naar de hersenstructuur, en naar waar in de hersenen kinderen met (een risico op) dyslexie dingen anders verwerken dan controle kinderen. Hierbij zullen we een  hersenscanner gebruiken waarbij we de hersenen in kaart brengen met behulp van Magnetische Resonantie Imaging (MRI). Daarnaast gaan we ook kijken naar spelling en het leren van Engels. Inmiddels zijn de eerste uitnodigingen verstuurd en zullen binnenkort de eerste afspraken gepland worden.

Promotie Dyslexie Onderzoek bij Publieksmiddag “Brein in Beweging”

Afgelopen woensdag hebben Silvia en Ellie ons onderzoek gepromoot op de publieksmiddag “Brein in Beweging” van de onderzoeksschool Behavioural and Cognitive Neurosciences (BCN) in het UMCG. We hebben laten zien hoe het EEG experiment er uit ziet en hebben een korte leestest afgenomen. Natuurlijk hadden we ook een beer bij ons met een EEG cap om te laten zien hoe dit er uit ziet. Op deze manier hopen we dat er meer aandacht en draagvlak komt voor ons onderzoek en dat mensen beter begrijpen wat dyslexie is.

IMG_8523

Voortgang van het onderzoek

Het is een tijdje stil geweest op de website over het dyslexie onderzoek. Dit komt doordat we druk bezig zijn met het verzamelen van data. Inmiddels hebben twee leeftijdsgroepen kinderen deelgenomen aan het onderzoek. Dit voorjaar wordt de laatste groep uitgenodigd en kan het analyseren beginnen!  We hopen dat de eerste resultaten in 2014/2015 gepubliceerd kunnen worden.

Inmiddels is in samenwerking met onze collega’s uit Amsterdam ook een kort gedragsonderzoek in Nijmegen opgezet voor kinderen in groep 8. Ook dit onderzoek wordt dit schooljaar afgerond. Daarnaast is in Groningen ook onderzoek gedaan bij studenten met dyslexie met behulp van EEG om te kunnen onderzoeken of dyslexie ook invloed heeft op het functioneren van de hersenen bij volwassenen. 

Tot slot zijn we ook begonnen met het opzetten van een (voorlopig) laatste testronde van het onderzoek. Deze zal plaatsvinden wanneer de kinderen in de eerste of tweede klas van het voortgezet onderwijs zitten. In dit onderzoek willen we opnieuw naar de hersenen kijken en daarnaast zullen we ons richten op het leren lezen en schrijven in het Engels. Er is begin februari een aanvraag ingediend bij de medisch ethische commissie voor dit onderzoek. Wanneer deze is goedgekeurd zal er meer informatie over dit onderzoek op de site komen en zullen de ouders van de oudste kinderen als eerste worden benaderd. We hopen dat dit onderzoek nog voor het einde van dit schooljaar van start zal gaan!books

Toestemming van de Medisch Ethische Commissie

human-725651_1920Vorige week dinsdag hebben we officieel toestemming gekregen voor het vervolgonderzoek van het langlopend onderzoek dyslexie in Groningen. Op korte termijn zal er nu meer informatie over het onderzoek op de website komen. We hebben veel zin om aan het onderzoek te beginnen en hopen dat de eerste kinderen nog voor de zomer mee kunnen en willen doen aan het onderzoek!

Welkom op deze website!

Welkom op deze website over het dyslexie onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen!

Op deze website kunt u  alle nieuws lezen over het vervolgonderzoek van het langlopend onderzoek dyslexie.

Mocht u vragen over dit onderzoek hebben dan kunt u mailen naar:

dyslexiegroningen@rug.nl

Met vriendelijke groet,

De medewerkers van het Dyslexie Onderzoek Groningen